Απομαγνητοφωνημένη συνέντευξη Στέφανου Τζουμάκα στον δημοσιογράφο Σ. Κοτρώτσο (REAL FM) την Πέμπτη 1 Δεκεμβρίου 2011.

ΔΗΜ. Καλησπέρα, κύριε Τζουμάκα

Σ.Τ. Καλησπέρα σας.

ΔΗΜ. Η αφορμή για την συνομιλία μας κύριε Τζουμάκα είναι αυτή η συνέντευξη που δώσατε στην εφημερίδα μετρό, στην οποία η φρασεολογία που χρησιμοποιείτε για μια σειρά στελεχών του ΠΑ.ΣΟ.Κ. και για όσα συμβαίνουν αυτή τη στιγμή στο ΠΑ.ΣΟ.Κ. είναι εξαιρετικά σκληρή και αναφέρομαι, κατά τη γνώμη μου δίκαιη αλλά εν πάση περιπτώσει, εσείς θα μας το πείτε αυτό, και αναφέρομαι σε αυτό που λέτε ότι ο κύριος Βενιζέλος, ο κύριος Λοβέρδος, η κυρία Διαμαντοπούλου που θέλουν να διαδεχθούν τον κύριο Παπανδρέου, εκφράζεται τις αμφιβολίες σας για το αν μπορούν να μπουν σε μια τέτοια διαδικασία και μιλάτε επίσης, για πολιτική εκτροπή και για κοινοβουλευτικό πραξικόπημα όσον αφορά τη συγκρότηση της συγκυβέρνησης.

Σ.Τ. Ναι, κοιτάξτε να δείτε υπάρχουν θέματα αρχής εδώ που δεν αφορά το ΠΑ.ΣΟ.Κ. και τη Ν.Δ. Αφορά την πολιτική ζωή της χώρας, αφορά το Σύνταγμα. Άκουσα τώρα, δεν το ήξερα, ότι κάποιοι βουλευτές έγραψαν σήμερα ένα άρθρο…

ΔΗΜ. Ναι, ναι 6 βουλευτές…

Σ.Τ. Μπορεί ορισμένοι από αυτούς τους βουλευτές συμμετείχαν στην εκτροπή του Πρωθυπουργού. Λοιπόν, αυτοί δεν μπορούν να έχουν καμία σχέση με το ΠΑ.ΣΟ.Κ. και το ξέρουν. Και τα αφεντικά τους που τους έβαλαν να το γράψουν αυτό σήμερα, θέλουν να τους φτιάξουνε κόμμα. Καθαρά πράγματα…

ΔΗΜ. Υπονοείτε αυτό που λένε πολλοί ότι πάει να γίνει ένας…

Σ.Τ. Δεν υπονοώ τίποτα…

ΔΗΜ Το λέτε ξεκάθαρα…ότι πάει να γίνει..

Σ.Τ. Δεν πάει να γίνει, το φτιάχνουν… τι λόγια είναι αυτά που λέτε…Το φτιάχνουν τα αφεντικά τους.

ΔΗΜ. Το φτιάχνουνε…

Σ.Τ. Έτσι μπράβο…δεν πάει να γίνει από μόνο του…

ΔΗΜ. Και βλέπουμε πώς στη συνέντευξη μιλάτε για το παρασιτικό κεφάλαιο και ιδιοκτήτες ΜΜΕ.

Σ.Τ. Ακριβώς, αυτοί θα τους φτιάξουν ένα κόμμα δεξιά του ΠΑ.ΣΟ.Κ., ανάμεσα στη Ν.Δ. και το ΠΑ.ΣΟ.Κ.

ΔΗΜ. Θα είναι και ο κύριος Παπαδήμος και εν πάση περιπτώσει στελέχη…

Σ.Τ. Δεν το γνωρίζω…Ετοιμάζουν λοιπόν, κόμμα. Το ένα είναι αυτό. Το δεύτερο είναι ότι ορισμένοι από αυτούς που έχουν υπογράψει και το άρθρο σήμερα, έχουν συμμετάσχει σε ένα κοινοβουλευτικό πραξικόπημα, σε μια εκτροπή εκλεγμένου Πρωθυπουργού και πρέπει να έχουν την απάντηση του Ελληνικού λαού. Του ΠΑ.ΣΟ.Κ. θα την έχουν. Το τρίτο, ορισμένοι από αυτούς που θέλουν να γίνουν αρχηγοί του ΠΑ.ΣΟ.Κ. έχουν πρωτοστατήσει στην ανατροπή του Γ. Παπανδρέου, που θα μπορούσε να είναι και οποιοσδήποτε άλλος…

ΔΗΜ. Ναι..

Σ.Τ. Είναι θέμα δηλαδή ότι δεν μπορεί βουλευτές να συμπράττουν με καναλάρχες και επιχειρηματίες και να ανατρέπουν έναν Πρωθυπουργό. Δηλαδή, υπάρχει μια γραμμή πλέον….

ΔΗΜ. Φαντάζομαι δεν υπερασπίζεστε και τη διετία Παπανδρέου…Δεν υπερασπίζεστε την διαδικασία εκτροπής…

Σ.Τ. Υπερασπίζομαι την συνταγματική τάξη και την πολιτική τάξη…

ΔΗΜ. Ακριβώς…

Σ.Τ. Κοιτάξτε…εγώ πριν ο κύριος Γ. Παπανδρέου υπογράψει το Μνημόνιο, τρεις μήνες πριν, το Φλεβάρη του 2010, πήρα θέση κατά αυτής της πολιτικής. Εδώ και δύο χρόνια…

ΔΗΜ. Ναι, το θυμάμαι…

Σ.Τ. Και συμμετέχω σε μια πολιτική κίνηση κατά της νεοφιλελεύθερης πολιτικής και κατά του Μνημονίου. Είναι σαφής η θέση μου. Για τι σας άκουσα πριν που είπατε έχουμε ευθύνες. Εγώ όταν άσκησα πολιτική, την άσκησα με καθαρότητα, εντιμότητα και με σαφήνεια. Δεν θα κάνουμε γενίκευση ευθυνών…

ΔΗΜ. Όχι…προφανώς…το ίδιο λέμε και εμείς για τους δημοσιογράφους, έτσι δεν είναι; Δεν φταίμε όλοι το ίδιο.

Σ.Τ. Σωστό, συμφωνώ μαζί σας. Έτσι έχουν τα πράγματα. Θα σας πω και κάτι άλλο επειδή έχει σημασία και η εντιμότητα στην πολιτική. Παλιά μου θυμίσατε μια παλιότερη περίοδο και λέγαμε έντιμος πολιτικός είναι αυτός που ό,τι λέει το εννοεί και το κάνει. Όταν άρχισαν ορισμένοι πολιτικοί να λένε ψέματα, χάθηκε αυτή η αξία..

ΔΗΜ. Ναι, λέγαμε ότι έντιμος πολιτικός είναι αυτός που δεν κλέβει μετά…

Σ.Τ. Ναι, ναι…έντιμος πολιτικός, αυτός που δεν κλέβει..

ΔΗΜ. Από έκπτωση σε έκπτωση το πηγαίναμε…

Σ.Τ. Μετά όταν είδαμε ότι εξαγοράζονται κάποιοι πολιτικοί, που τους ελέγχουν δηλαδή οι επιχειρηματίες και άλλοι συνοδεύουν επιχειρηματίες στα γήπεδα…Λοιπόν, τότε είπαμε να μην είναι εξαγορασμένοι… Και τώρα θέλουν οι εξαγορασμένοι πολιτικοί να γίνουν υποψήφιοι αρχηγοί του ΠΑ.ΣΟ.Κ.; Έλεος…

ΔΗΜ. Πάντως, από εσάς, και δεν το λέω για να σας τσιγκλήσω, που ξέρετε να λέτε τα πράγματα με το όνομα τους, και πάλι αυτή η αοριστολογία, το παρασιτικό κεφάλαιο και κάποιοι ιδιοκτήτες ΜΜΕ…Ονοματεπώνυμο δεν έχουν όλοι αυτοί;

Σ.Τ. Ακούστε να σας πω κάτι. Εγώ είμαι σοσιαλιστής και είναι γνωστή η στάση μου. Είμαι με το παραγωγικό κεφάλαιο. Είμαι με τους βιομήχανους που παράγουν, που εξάγουν, που έχουν θέσεις εργασίας. Είμαι με τους επιχειρηματίες που δουλεύουν, που έχουν πάθει εμφράγματα, που παθαίνουν ζημιές οι επιχειρήσεις τους, που προσπαθούν ξανά. Αλλά όταν λέμε παρασιτικό κεφάλαιο, εννοούμε αυτούς που δεν έχουν επιχείρηση που βγάζουνε λεφτά από αέρα…

ΔΗΜ. Και από το δημόσιο…

Σ.Τ. Και κάνουν συμβάσεις με το δημόσιο, λαδώνουν δημοσίους υπαλλήλους για να πάρουν τις δουλειές και μετά προσεταιρίζονται και ορισμένους πολιτικούς για να τους χρηματοδοτούν την πολιτική τους εκστρατεία, τα πολιτικά τους γραφεία και να είναι οι «ημέτεροι» τους..

ΔΗΜ. Άρα τι θα γίνει με το ΠΑ.ΣΟ.Κ., κατακλείδα…

Σ.Τ. Το ΠΑ.ΣΟ.Κ. έχει άποψη, έχει αρχές, έχει ιδέες και θα πρέπει να ξέρετε πώς έχει ξανά υποστεί πολιτικές ήττες το ΠΑ.ΣΟ.Κ….

ΔΗΜ. Εδώ όμως, έχουμε απόλυτη αλλοίωση της ιστορικής του φυσιογνωμίας…

Σ.Τ. Όχι, όχι…Ακούστε να δείτε…

ΔΗΜ. Μα το ΠΑ.ΣΟ.Κ. το σημερινό δεν είναι αυτό που υπηρετούσατε…

Σ.Τ. Ακούστε…Λοιπόν, στο ΠΑ.ΣΟ.Κ. σήμερα είναι τρεις τάσεις. Η μία είναι αυτοί που λένε όχι στη νεοφιλελεύθερη πολιτική, όχι στο μνημόνιο. Σε αυτή είμαστε η βάση του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Δεν συμφωνεί με αυτή την πολιτική. Είναι τα στελέχη μας πανελλαδικά. Υπάρχει μία δεύτερη ομάδα στελεχών, πανελλαδικά επίσης, και σε αυτή είναι και η ηγεσία του ΠΑ.ΣΟ.Κ. που λέει «δεν γινόταν αλλιώς», ήμαστε κάτω από εκβιασμό, δεν θα παίρναμε δάνειο, αναγκαστήκαμε να το κάνουμε αλλά δεν είναι μέσα στις αρχές του ΠΑ.ΣΟ.Κ. αυτό που κάναμε. Ο κύριος Παπανδρέου το είπε μέσα στο Υπουργικό Συμβούλιο, όπου είπε ότι αυτό που κάνω, είναι κόντρα στις αρχές του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Και υπάρχει και μία Τρίτη ομάδα, όλοι αυτοί που λένε τώρα «πάρε πρωτοβουλίες», πέρσι δεν λέγανε πάρε πρωτοβουλίες και τώρα αυτό δεν λέγανε, είναι η ίδια ομάδα αυτή. Η οποία είναι απολύτως ελεγχόμενη από συγκεκριμένο κανάλι και συγκεκριμένες εφημερίδες. Είναι οργανωμένο. Αυτή η ομάδα λέει «έτσι έπρεπε να γίνει» σωστά τα λένε Μέρκελ, Σαρκοζύ, γιατί δεν παίρνετε νέα μέτρα…

ΔΗΜ. Και αν δεν υπήρχε το μνημόνιο, θα έπρεπε να το έχουμε εφεύρει…

Σ.Τ. Πολύ σωστά…Που το θυμηθήκατε…Οι άνθρωποι αυτοί…Μιλάμε για δεξιά τώρα…Αυτοί είναι η σύγχρονη δεξιά.

ΔΗΜ. Άρα διαδοχή στο ΠΑ.ΣΟ.Κ. για να κλείνουμε αυτή τη συζήτηση και σας ευχαριστώ πολύ…

Σ.Τ. Θα μιλήσουμε πολιτικά. Στο ΠΑ.ΣΟ.Κ. το ζήτημα είναι ότι χρειάζεται αντί-νεοφιλελεύθερο σχέδιο και στη βάση αυτή θα κριθούν οι ηγεσίες. Πασαρέλες, τέλος.

ΔΗΜ. Εξ αυτών που είναι πάνω στην πασαρέλα αυτή τη στιγμή υπάρχει κάποιος που θα μπορούσε να εκπροσωπήσει αυτή την τάση που επισημαίνετε;

Σ.Τ. Θα τα συζητήσουμε στο ΠΑ.ΣΟ.Κ. Έχουμε ακόμη συζήτηση.

ΔΗΜ. Γιατί συντεταγμένη μνημονιακή πολιτική έχουν όλοι εξ αυτών ακολουθήσει μέχρι τώρα…άλλος περισσότερο, άλλος λιγότερο…

Σ.Τ. Ναι, ναι…Θα τα συζητήσουμε, το ΠΑ.ΣΟ.Κ. θα συζητήσει. Αλλά όλοι αυτοί που ζητάνε πρωτοβουλίες, που τους στέλνουν τα αφεντικά τους, που παίρνουν αποφάσεις έξω από το ΠΑ.ΣΟ.Κ. δεν έχουν σχέση, τέλος. Οι δρόμοι μας χωρίζουν.

ΔΗΜ. Κύριε Τζουμάκα σας ευχαριστώ για την επικοινωνία, να είστε καλά.

Σ.Τ. Να είστε καλά, σας ευχαριστώ.

Συνέντευξη του Στέφανου Τζουμάκα στον Σ. Κοτρώτσο του REAL FM (1 Δεκεμβρίου 2011)

Η συνέντευξη που παραχώρησε ο Στέφανος Τζουμάκας στον Σ. Κοτρώτσο (REAL FM) την Πέμπτη 1 Δεκεμβρίου 2011.

Συνέντευξη Στέφανου Τζουμάκα στο δημοσιογράφο Γιώργο Κατσιγιάνη, εφ. metro, 30/11/2011

Από τον Γιώργο Κατσίγιαννη
www.metrogreece.gr
Ως πολιτική εκτροπή και κοινοβουλευτικό πραξικόπημα περιγράφει τη συγκρότηση της συγκυβέρνησης ο πρ. υπουργός Στ. Τζουμάκας, καταγγέλλοντας ότι διαπλεκόμενοι πολιτικοί από το ΠΑΣΟΚ λειτούργησαν ως προπομπός στην εξέλιξη αυτή, που αποτελούσε σχέδιο των τραπεζιτών, του παρασιτικού κεφαλαίου και των ιδιοκτητών ΜΜΕ. Εκφράζει δε αμφιβολίες για το αν οι Ευ. Βενιζέλος, Α. Λοβέρδος και Ά. Διαμαντοπούλου είναι ΠΑΣΟΚ.

-Η συγκυβέρνηση ήταν η σωστότερη λύση για τη σωτηρία της χώρας;

Η κινδυνολογία, ότι δήθεν αν δεν ακολουθηθεί αυτή η πολιτική, κινδυνεύουν τα συμφέροντα της χώρας, απεδείχθη χωρίς βάση δύο χρόνια τώρα. Είναι γνωστό ότι κινδυνεύουν τα συμφέροντα των μετόχων των τραπεζών, των κερδοσκόπων και των παρασιτικών κύκλων σε κάθε χώρα.

Προσπαθούν να εμφανίσουν τη διακινδύνευση των δικών τους συμφερόντων ως διακινδύνευση του κάθε έθνους και της κάθε χώρας αν δεν εφαρμοστεί το νεοφιλελεύθερο σχέδιο. Η κυβέρνηση Παπαδήμου θα είναι μεν παρένθεση, αλλά οι κύκλοι αυτοί επιδιώκουν να αποτελέσει μονιμότητα το «μνημονιακό συγκρότημα», πράγμα που θα οδηγήσει την ελληνική κοινωνία στην αντιδραστική οπισθοδρόμηση, στο «στραγγάλισμα» κάθε τι δημοκρατικού και προοδευτικού στο ιδεολογικό και πολιτικό πεδίο, σε εκτεταμένη φτωχοποίηση της χώρας, σε ανεργία και διαρκή ύφεση.

-Ο Γ. Παπανδρέου εκβιάστηκε για να αποχωρήσει από την πρωθυπουργία;

Πρόκειται για πολιτική εκτροπή, κοινοβουλευτικό πραξικόπημα, συνιστά παραβίαση του Συντάγματος σχετικά με το σχηματισμό δημοκρατικών κυβερνήσεων με βάση την αρχή της Λαϊκής Κυριαρχίας.

Προπομπός αυτής της εξέλιξης υπήρξε μια ομάδα σοσιαλ-φιλελεύθερων βουλευτών του ΠΑΣΟΚ, γνωστή για τις διασυνδέσεις της με εξωθεσμικά δίκτυα και τη διαπλοκή, που προπαγάνδιζε «λήψη πολιτικών πρωτοβουλιών», σχέδιο που προωθούσαν οι τραπεζίτες και το παρασιτικό κεφάλαιο σε αγαστή συνεργασία με την ιδιοκτησία των ΜΜΕ, εξυπηρετώντας προφανή συμφέροντα στο χώρο των τραπεζών, των καυσίμων, του φαρμάκου, των καρτέλ της αγοράς και λοιπών οικονομικών συμφερόντων.

Επιδίωξή τους ήταν η παραίτηση του πρωθυπουργού, η συγκρότηση δεξιάς συγκυβέρνησης, διασφαλίζοντας τα συμφέροντά τους και ικανοποιώντας το σχέδιο τόσο του νεοφιλελεύθερου διευθυντηρίου των Βρυξελλών όσο και του εγχώριου συστήματος διαπλοκής.

-Υπάρχουν πολιτικοί που έκαναν περιουσία και έδιωξαν τα λεφτά τους στην Ελβετία;

Μπορεί και να υπάρχουν. Η έρευνα θα αποκαλύψει. Εντιμότητα στην πολιτική σημαίνει δέσμευση, σημαίνει «ό,τι λέω το εννοώ και το κάνω». Κυριάρχησε το ψέμα από αρκετούς πολιτικούς και υποχωρήσαμε να θεωρούμε έντιμους πολιτικούς όσους δεν χρηματίζονται.

Όταν εμφανίστηκαν φαινόμενα διαφθοράς, υποχωρήσαμε στο να θεωρούμε έντιμους πολιτικούς όσους δεν ελέγχονται ή δεν εξαγοράζονται.

Οι πιο ανυπόληπτοι πολιτικοί σήμερα είναι αυτοί που τους χρησιμοποιούν οι επιχειρηματίες και οι καναλάρχες για τους σκοπούς τους και τους προβάλλουν διαρκώς τα δελτία των 8. Δεν αφορά το σύνολο των πολιτικών, όμως, και δεν αποτελεί μόνο ελληνικό φαινόμενο. Συμβαίνει στη Μεγάλη Βρετανία, στη Γερμανία, στις ΗΠΑ και σε όλες τις καπιταλιστικές χώρες.

-Περιμένατε ποτέ να δείτε στα ίδια υπουργικά έδρανα στελέχη του ΛΑΟΣ και του ΠΑΣΟΚ;

Ασφαλώς και κανένας δημοκρατικός πολίτης δεν περίμενε ότι οι καναλάρχες, οι τραπεζίτες και οι κερδοσκόποι θα επέβαλλαν την άκρα Δεξιά στην κυβέρνηση, όπως επέβαλαν και τραπεζίτη πρωθυπουργό.

Η συμμετοχή του ΛΑΟΣ στην κυβέρνηση Παπαδήμου εξυπηρετεί την προσπάθεια νομιμοποίησής του ως πολιτική δύναμη της άκρας Δεξιάς. Άλλωστε είναι εμφανές ότι τα τελευταία δύο – τρία χρόνια γίνεται προσπάθεια από τα ΜΜΕ με στόχο το πολιτικό ξέπλυμα της Ακροδεξιάς. Το κόμμα του Καρατζαφέρη είναι γνωστό ότι είναι στην υπηρεσία του πιο σκληρού τμήματος της ολιγαρχίας.

-Πρέπει να παραιτηθεί ο Παπανδρέου από πρόεδρος ΠΑΣΟΚ;

Να αλλάξουμε πολιτική πρέπει. Ξέρετε, με πήρε μία μέρα ένας συνάδελφός σας από το «Athens News», την αγγλόφωνη εφημερίδα εδώ, των Αθηνών, γιατί εγώ συμμετέχω σε μία κίνηση εδώ και δύο χρόνια κατά του Μνημονίου και κατά της νεοφιλελεύθερης πολιτικής, και μου λέει «θέλετε να φύγει ο κ. Παπανδρέου;».

Όχι, λέω, ξέρετε ότι διαφώνησα με την πολιτική που επέβαλε το διευθυντήριο Βρυξελλών στην Αθήνα. Η Μέρκελ πρέπει να φύγει από το Βερολίνο. Εάν δεν φύγει η ακρίδα από το Βερολίνο και αν δεν φύγει και ο φιγουρατζής από το Παρίσι, ο Σαρκοζί, δεν μπορεί να ανασάνει η Ευρώπη. Γιατί το πρόβλημα δεν είναι ελληνικό, είναι ευρωπαϊκό. Πρέπει να δοθεί ευρωπαϊκή λύση.

-Και αν αποχωρήσει, μετά τι; Λοβέρδος, Διαμαντοπούλου, Βενιζέλος ή κάποιος άλλος;

Είναι όλοι αυτοί ΠΑΣΟΚ; Οι δύο έχουν έρθει από άλλα κόμματα στο ΠΑΣΟΚ. Η παράταξη επομένως και το ζήτημα της ηγεσίας της είναι υπόθεση, πρώτα και κύρια, των λαϊκών δυνάμεων του ΠΑΣΟΚ.

Είναι υπόθεση των μελών και στελεχών του, αυτών που δεν έχουν εργασία ή ζουν σε καθεστώς εργασιακής επισφάλειας, που μειώθηκε το εισόδημά τους, είναι υπόθεση του εργαζομένου, του αγρότη, του μισθωτού, του αυτοαπασχολούμενου, του ελεύθερου επαγγελματία, του σπουδαστή, κάθε νέου και νέας. Το κεντρικό ζήτημα δεν είναι τα πρόσωπα.

Η αλλαγή ηγεσίας στο ΠΑΣΟΚ δεν αφορά μια «πασαρέλα» πολιτικών προσώπων. Για το ΠΑΣΟΚ τίθεται θέμα συγκρότησης ενός αντι-νεοφιλελευθέρου σχεδίου, που θα αποτελέσει τη βάση για το προεκλογικό του πρόγραμμα....

Επανάσταση από τα πάνω στην Ευρώπη, Του Ετιέν Μπαλιμπάρ. Πηγή: www.rednotebook.gr

Ο όρος επανάσταση από τα πάνω χρησιμοποιήθηκε από τον Μπίσμαρκ για να δηλώσει μια προληπτική στρατηγική αλλαγής των σχέσεων κράτους και κοινωνίας, οικονομίας και πολιτικής. Αυτό δεν βλέπουμε και σήμερα με την εξουδετέρωση της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας;

Μετά την πτώση της ελληνικής και της ιταλικής κυβέρνησης και τον καταποντισμό της ισπανικής αριστεράς στις εκλογές της περασμένης Κυριακής, τι συμβαίνει στην Ευρώπη; Πρόκειται για επεισόδια σε μια μικρή ιστορία πολιτικών αναπροσαρμογών που έχουν αποτύχει να παρακολουθήσουν την οικονομική κρίση; Ή πρόκειται για το πέρασμα σε μια νέα φάση στην εξέλιξη αυτής της κρίσης, που θα έχει μια μη αναστρέψιμη και βαθιά επιρροή στους θεσμούς και τον τρόπο με τον οποίο αυτοί νομιμοποιούνται; Παρά τα κενά, είναι καιρός να τολμήσουμε μια εκτίμηση. Δεν υπάρχουν πολλά πράγματα να ειπωθούν για τα εκλογικά γεγονότα (όπως αυτό που μάλλον θα λάβει χώρα στην Γαλλία σε έξι μήνες). Είναι ξεκάθαρο ότι οι ψηφοφόροι θεωρούν τις κυβερνήσεις υπεύθυνες για την αυξανόμενη κοινωνική ανασφάλεια που βιώνει η πλειοψηφία των πολιτών στις χώρες μας, και ότι έχουν λίγες ψευδαισθήσεις για αυτές που θα τις αντικαταστήσουν (αν και δεν υπάρχει αντίρρηση ότι η ύπαρξη του Μπερλουσκόνι εξηγεί τα νέα ρεκόρ δημοφιλίας που καταγράφει ο Μάριο Μόντι, τουλάχιστον για τώρα). Το βασικότερο ερώτημα αφορά την εξέλιξη των θεσμών. Παραιτήσεις ως αντίδραση στις πιέσεις των αγορών, οι οποίες προκαλούν την αύξηση ή τη μείωση του κόστους δανεισμού, η ανάδυση ενός γαλλο-γερμανικού ‘Διευθυντηρίου’ εντός της ΕΕ, και η τοποθέτηση τεχνικών που συνδέονται με τους διεθνείς χρηματοοικονομικούς κύκλους, ανθρώπων δηλαδή που εποπτεύονται από το ΔΝΤ, δεν μπορούν να μην προκαλέσουν συζητήσεις, συναισθήματα, εκφράσεις ανησυχίας και προσπάθειες δικαιολόγησης. Ένα από τα πιο συχνά επαναλαμβανόμενα θέματα έχει γίνει η ‘Δικτατορία των Κομισάριων’, η οποία αναστέλλει τη δημοκρατία με στόχο να διατηρήσει την πιθανότητα διαιώνισης της ύπαρξης της – μια έννοια που ορίστηκε από τον Ζαν Μποτέν στην αυγή του νεότερου κράτους και αργότερα θεωρητικοποιήθηκε από τον Καρλ Σμιτ. Οι ‘Κομισάριοι’ ή ‘Εξουσιοδοτημένοι’ σήμερα δεν μπορεί να είναι αξιωματικοί του στρατού ή δικαστές: πρέπει να είναι οικονομολόγοι. Αυτό ακριβώς είναι αυτό που έγραψε ένας αρθρογράφος στη Λε Φιγκαρό στις 15 Νοέμβρη: ‘Ο σκοπός και η διάρκεια αυτών των εντολών (στον Μόντι και το Λουκά Παπαδήμο) πρέπει να είναι αρκετά μεγάλοι για να είναι αποτελεσματικοί, αλλά και τόσο περιορισμένοι, ώστε να εγγυηθούν, υπό τις καλύτερες προϋποθέσεις, την επιστροφή στη δημοκρατική νομιμότητα. Δεν μπορούμε να έχουμε μια κατάσταση που θα επέτρεπε σε κάποιον να υποστηρίξει ότι η Ευρώπη χτίζεται πίσω από τις πλάτες των ανθρώπων.’ Αντί γι΄ αυτό, θα προτιμούσα να αναφερθώ στην ‘επανάσταση από τα πάνω’, που σχεδιάζουν οι ηγέτες των κυρίαρχων εθνών και της τεχνοδομής των Βρυξελλών και της Φρανκφούρτης, χρησιμοποιώντας το μαστίγιο της αναγκαιότητας – την επαπειλούμενη κατάρρευση του κοινού νομίσματος. Γνωρίζουμε ότι με αυτήν την έννοια, που επινοήθηκε από τον Μπίσμαρκ, προσδιορίζεται μια αλλαγή στη δομή του ‘υλικού συντάγματος’ (material constitution), όπου η ισορροπία μεταξύ κοινωνίας και κράτους, οικονομικών και πολιτικής, καταλήγει σε μια προληπτική στρατηγική από την πλευρά των αρχουσών τάξεων. Αυτό δεν είναι που συμβαίνει με την εξουδετέρωση της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, τη θεσμοποίηση από την ΕΕ οικονομικών και λογιστικών ελέγχων και την ιεροποίηση των τραπεζικών συμφερόντων στο όνομα της νεοφιλελεύθερης ορθοδοξίας; Χωρίς αμφιβολία αυτές οι αλλαγές κυοφορούνται πολύ καιρό, αλλά ποτέ δεν απαιτήθηκαν ως μέρος μιας νέας διαμόρφωσης της πολιτικής εξουσίας. Δεν έκανε λάθος, λοιπόν, ο Βόλφανγκ Σόιμπλε όταν παρουσίασε τη μελλοντική εκλογή του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου μέσω καθολικής ψηφοφορίας ως μια ‘πραγματική επανάσταση’, που θα προσδώσει στο νέο κατασκεύασμα ένα φωτοστέφανο δημοκρατίας. Μόνο που η επανάσταση είναι ήδη προ των πυλών ή, τουλάχιστον, έχει ήδη σχεδιαστεί. Παρόλα αυτά, ας μην κρύψουμε το γεγονός ότι η επιτυχία αυτής της πρωτοβουλίας απέχει μακράν του να είναι εξασφαλισμένη. Στο δρόμο της στέκονται τρία εμπόδια, οι συνδυασμένες συνέπειες των οποίων θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην επιδείνωση της κρίσης, και ακολούθως στο τέλος του συλλογικού εγχειρήματος της Ευρώπης. Το πρώτο είναι ότι κανένας θεσμικός σχηματισμός δεν μπορεί, εξ ορισμού, να διαβεβαιώσει τις αγορές –λέξεις κωδικοί που θα παγώσουν την κερδοσκοπία–, αφού η κερδοσκοπία τρέφεται από το ρίσκο της χρεοκοπίας και την πιθανότητα βραχυ-πρόθεσμων κερδών. Αυτή είναι η αρχή πίσω από τον πολλαπλασιασμό των παραγώγων και της διαφοράς απόδοσης των κρατικών ομολόγων. Οι επενδυτικοί θεσμοί που τρέφουν το σκιώδες τραπεζικό σύστημα πρέπει να σπρώξουν τους εθνικούς προϋπολογισμούς στο γκρεμό, ενώ οι τράπεζες χρειάζεται να βασιστούν στα κράτη (και τους φορολογούμενους) σε περίπτωση κρίσης ρευστότητας. Αλλά όλοι αυτοί οι παίκτες συγκροτούν ένα μοναδικό χρηματικοοικονομικό κύκλωμα. Όσο η οικονομία του χρέους, η οποία ρυθμίζει τις οικονομίες μας από την κορυφή ως τα νύχια, δεν δέχεται προκλήσεις, δεν θα υπάρχει μια βιώσιμη λύση. Η σύγχρονη διακυβέρνηση, ωστόσο, αποκλείει αυτήν την πιθανότητα, ακόμα και αν καταλήγει στην θυσία κάθε προοπτικής ανάπτυξης για μια ακαθόριστη περίοδο. Το δεύτερο εμπόδιο είναι η εντατικοποίηση των ενδο-ευρωπαϊκών αντιφάσεων. Δεν έχουμε μόνο μια Ευρώπη δύο ταχυτήτων: αυτή θα μπορούσε σύντομα να μετασχηματιστεί σε μια Ευρώπη τριών ή τεσσάρων ταχυτήτων, η οποία να απειλείται με κατάρρευση ανά πάσα στιγμή. Από τις χώρες που δεν είναι στην Ευρωζώνη, ένας αριθμός –ανατολικοευρωπαϊκοί υπο-εργολάβοι της γερμανικής βιομηχανίας– θα αναζητήσουν πληρέστερη ενσωμάτωση, ενώ άλλοι (και πάνω απ’ όλους το Ηνωμένο Βασίλειο) μπορεί να αναγκαστούν να διακόψουν ή να αναστείλουν την ανάμειξή τους στην Ευρώπη, αντί να δεχτούν την εξάρτησή τους από την κοινή αγορά. Όσον αφορά το μηχανισμό κυρώσεων που υποτίθεται ότι θα τιμωρήσει τους μαθητές με χαμηλές επιδόσεις στη δημοσιονομική λιτότητα, είναι ψευδαίσθηση να πιστεύει κανείς ότι αυτός θα επηρεάσει μόνο τις χώρες της περιφέρειας. Αρκεί να εξετάσει κανείς τις επιπτώσεις αυτής της πολιτικής στην Ελλάδα, η οποία είναι στραγγισμένη από κάθε πηγή ζωτικότητας και βρίσκεται στα πρόθυρα εξέγερσης, για να καταλάβει τα αποτελέσματα που θα είχε για όλη την Ευρώπη μια γενική υιοθέτηση τέτοιων συνταγών. Τελευταίο αλλά εξίσου σημαντικό: το γαλλο-γερμανικό διευθυντήριο, που ήδη κλυδωνίζεται από τη διαφωνία σχετικά με το ρόλο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, έχει πολύ λίγες πιθανότητες να βγει ισχυρότερο από αυτές τις δοκιμασίες, παρά τα εκλογικά συμφέροντα των μελών του, και ιδίως εκείνα του Γάλλου προέδρου. Το εμπόδιο που θα ξεπεραστεί δυσκολότερα θα είναι αυτό της κοινής γνώμης. Χωρίς αμφιβολία, ο εκβιασμός με τη μορφή της απειλής χάους και η συνεχής απειλή υποβαθμίσεων των πιστοληπτικών αξιολογήσεων, μπορεί προσωρινά να παραλύουν τα δημοκρατικά αντανακλαστικά. Αλλά δεν μπορούν να αναβάλουν επ’ αόριστον την ανάγκη να εξασφαλιστεί λαϊκή έγκριση -όσο περιορισμένη κι αν είναι- των αλλαγών που θα χρειαστεί να συμπεριληφθούν στις αναθεωρημένες συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και οποιαδήποτε διαβούλευση για το θέμα αυτό είναι πιθανό να αποτύχει, όπως συνέβη στην περίπτωση του 2004. Έτσι η κρίση της στρατηγικής συνοδεύεται από μια κρίση αντιπροσώπευσης, που επίσης βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο. Δεδομένων αυτών των συνθηκών, δε θα έπρεπε να μας εκπλήσσει ότι ακούγονται τώρα επικριτικές φωνές. Ωστόσο, αυτές έχουν την τάση να αντιφάσκουν. Από τη μία πλευρά έχουμε εκείνους (όπως ο Γιούργκεν Χάμπερμας) που επιχειρηματολογούν για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, αν και επιβεβαιώνουν ότι αυτή θα είναι βιώσιμη μόνο στην περίπτωση ενός τριπλού «επανεκδημοκρατισμού»: αποκατάσταση της πολιτικής σε βάρος των χρηματοοικονομικών, η οποία τοποθετεί τον έλεγχο των κεντρικών αποφάσεων στα χέρια ενός ενισχυμένου κοινοβουλίου, και αποκαθιστά το στόχο της αλληλεγγύης και της μείωσης των ανισοτήτων μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών. Από την άλλη πλευρά, έχουμε εκείνους (ιδίως τους γάλλους θεωρητικούς της απο-παγκοσμιοποίησης) που βλέπουν την ανάδυση μιας νέας διακυβέρνησης ως το αποκορύφωμα μιας διεργασίας που αναγκάζει τους «κυρίαρχους» λαούς να υποταχθούν σε μια υπερεθνική δομή, ποτ μπορεί μόνο να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα του νεοφιλελευθερισμού και τη στρατηγική του - τη συσσώρευση μέσω της στέρησης. Οι πρώτοι είναι σαφώς ανεπαρκείς, ενώ οι τελευταίοι πλησιάζουν επικίνδυνα στο να συγχωνευθούν με δυνητικά ξενοφοβικούς εθνικισμούς. Το μεγάλο ερώτημα είναι ποια θα είναι η πορεία της εξέγερσης των πολιτών κατά της δικτατορίας των αγορών: Θα στραφεί εναντίον της εργαλειοποίησης του χρέους, που διασχίζει τα σύνορα, ή θα στραφεί προς το ευρωπαϊκό εγχείρημα σαν μια θεραπεία, που είναι χειρότερη από την ασθένεια; Θα προσπαθήσει να εγκαταστήσει αντίρροπες δυνάμεις, οι οποίες δεν είναι μόνο συνταγματικές αλλά και ανεξάρτητες, κι αν χρειαστεί εξεγερσιακές οπουδήποτε η διαχείριση της κρίσης έχει οδηγήσει σε μια συγκέντρωση της νόμιμης ή de facto εξουσίας; Θα είναι ικανοποιημένη με μια απαίτηση ανασυγκρότησης του παραδοσιακού εθνικού και κοινωνικού κράτους, καταβροχθισμένου σήμερα από την οικονομία του χρέους, ή θα επιδιώξει σοσιαλιστικές και διεθνιστικές εναλλακτικές για να εγκαθιδρύσει τα θεμέλια μιας παγκόσμιας οικονομίας στηριγμένης στη χρήση και στην δραστηριότητα, της οποίας η Ευρώπη δεν θα είναι παρά μια επαρχία; Μπορούμε να στοιχηματίσουμε ότι ο αποφασιστικός παράγοντας για να απαντηθούν αυτά τα ερωτήματα θα είναι η εξάπλωση και η διάχυση σε όλη την Ευρώπη των ανισοτήτων και των επιπτώσεων της ύφεσης (και ειδικά της ανεργίας). Αλλά είναι οι διανοούμενοι και οι ακτιβιστές, καθώς και η ικανότητά τους να αναλύουν και να αγανακτούν, αυτοί που θα παρέχουν (ή όχι) τα συμβολικά μέσα για την εξέγερση. Μετάφραση: Απόστολος Σαμπαζιώτης, Μιχάλης Σωτηρόπουλος Πηγή: Guardian

ΓΙούργκεν Χάμπερμας: "Να σώσουμε τον βιότοπο της γηραιάς Ευρώπης" Πηγή: www.tvxs.gr

"Η Ευρώπη είναι ένα πρόγραμμα πολιτισμού, που δεν πρέπει να του επιτραπεί να αποτύχει" τόνισε ο διάσημος Γερμανός φιλόσοφος Γιούργκεν Χάμπερμας σε εκδήλωση που έλαβε χώρα στο Ινστιτούτο Γκαίτε στο Παρίσι. Στη σχετική ανταπόκριση του "Spiegel", ο Γερμανός φιλόσοφος υπογράμμισε πως γι΄αυτό τον λόγο "δεν είναι απλώς εφικτή η ύπαρξη της παγκόσμιας κοινότητας, είναι απαραίτητη - για να συμφιλιώνει τη δημοκρατία με τον καπιταλισμό. Πρέπει σήμερα να θεσπίσουμε τη συνεργασία ανάμεσα στους πολίτες και τα κράτη, για να δημιουργήσουμε την παγκόσμια κοινότητα των πολιτών" λέει και συμπληρώνει πως "αλλιώς διατρέχουμε τον κίνδυνο να βρεθούμε σε μια κατάστασης μόνιμης έκτακτης ανάγκης και τα κράτη να καθοδηγούνται από τις αγορές".

"Κάποια στιγμή μετά το 2008, κατάλαβα ότι το πρόγραμμα της επέκτασης, της ενοποίησης και του εκδημοκρατισμού δεν προχωρούσαν αυτόματα" παρατήρησε, "ότι είναι αναστρέψιμα, ότι για πρώτη φορά στην ιστορία της Ε.Ε. ζούμε την αποσυναρμολόγηση της δημοκρατίας. Πριν, δεν πίστευα ότι μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο. Κι όμως φτάσαμε σε ένα σταυροδρόμι" σημειώνει.
"Σε τούτη την κρίση", υποστηρίζει ο Χάμπερμας, "οι λειτουργικές και συστημικές επιταγές βρίσκονται σε σύγκρουση" και σημειώνει πως "όσο περισσότερο διαρκεί η κρίση τόσο μεγαλύτερη σύγχυση προκαλείται". Χαρακτηρίζοντας "τελείως απαράδεκτη" τη γερμανική στάση έναντι της Ελλάδας, ο Χάμπερμας δηλώνει την απογοήτευσή του από τους Γερμανούς πολιτικούς - "δεν έχουν πολιτική ουσία, ούτε καν πεποιθήσεις" λέει.

Δυο μέρες πριν, σε μιαν εκδήλωση στο Πανεπιστήμιο Descartes, o Xάμπερμας είχε ανατρέξει στα "λάθη που έγιναν στην οικοδόμηση της Ε.Ε. Υπήρξε έλλειψη πολιτικής ενοποίησης κι ένας ενσωματωμένος στο σύστημα καπιταλισμός". Κατά την ανάλυσή του, "δεν είναι τα κράτη που έχουν δικαιώματα. Μόνον οι πολίτες έχουν δικαιώματα, αυτοί είναι οι ιστορικοί πρωταγωνιστές" λέει και προσθέτει πως "η Ευρώπη δεν δεν είναι μια κοινοπολιτεία κρατών, αλλά κάτι νέο. Πρόκειται για μια νομική κατασκευή την οποία συμφώνησαν οι λαοί της Ευρώπης σε συνεννόηση με τους πολίτες της Ευρώπης, με εμάς δηλαδή" λέει και ζητά από το κοινό του "να σώσουμε τον βιότοπο της γηραιάς Ευρώπης".

Ο Χάμπερμας πιστεύει ότι αυτό θα γίνει αν "τα ΜΜΕ βοηθήσουν τον κόσμο να αντιληφθεί την τεράστια επιρροή που δέχεται η ζωή τους από την Ε.Ε. και αν οι πολιτικοί αντιληφθούν την τεράστια πίεση που θα υποστούν, αν η Ε.Ε. αποτύχει και δεν προχωρήσει ο εκδημοκρατισμός της".
Αναφερόμενος στη συμφωνία της 21ης Ιουλίου, ο Γερμανός φιλόσοφος θεωρεί πως αυτή ήταν "ένας αόριστος συμβιβασμός ανάμεσα στον γερμανικό οικονομικό φιλευθερισμό και τον γαλλικό κρατισμό. Όλες οι ενδείξεις οδηγούν στο συμπέρασμα πως και οι δύο πλευρές θέλησαν να μετατρέψουν την ενοποίηση (όπως ορίζεται στη Συνθήκη της Λισσαβώνας) σε μια διακυβερνητική υπεροχή του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, κόντρα στο πνεύμα των συνθηκών και χωρίς νομική βάση".

Μολονότι δηλώνει "αισιόδοξος", αντικρούει τις ρητορείες της "πολιτικής ηττοπάθειας" και σημειώνει πως "ακόμη και στην κρίση μπορούμε να βγούμε με μιαν Ένωση που θα είναι πιο δημοκρατική και πολιτικά αποτελεσματική", στην κατακλείδα της ομιλίας του, ο Γερμανός φιλόσοφος είναι δηλητηριώδης. Προειδοποιώντας για τον κίνδυνο εκτροχιασμού της Ε.Ε., παρέπεμψε στη γερμανική ιστορία: "αν αποτύχει τούτο το ευρωπαϊκό εγχείρημα" είπε, "τότε το ερώτημα θα είναι ένα: πόσο καιρό θα χρειαστούμε για να επανέλθουμε στο status quo. Θυμηθείτε τη Γερμανική Επανάσταση του 1848 - όταν απέτυχε, χρειαστήκαμε 100 χρόνια για να ξανακερδίσουμε το επίπεδο δημοκρατίας που είχαμε τότε"...

ΑΥΓΗ